Subskrybuje zawartość

Kolokwia Antropologiczne PIA

Aktualności

Aktualności

 

KOMITET ORGANIZACYJNY

dr Arkadiusz L Bentkowski, Członek Komitetu Nauk Etnologicznych Polskiej Akademii Nauk. Członek Komitetu Redakcyjnego 'Ethnologia Polona. Członek New York Academy of Sciences.Wieloletni pracownik Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland w Londynie (2000-2010). Tytuł doktora w zakresie nauk humanistycznych i społecznych uzyskał w Manchester Metropolitan University w 2008 r. Obecnie Prezes Zarządu Polskiego Instytutu Antropologii. Antropolog i historyk sztuki, zajmuje się problematyką kolonializmu brytyjskiego i historią antropologii brytyjskiej.

mgr Justyna Jasionowska, Uniwersytet Warszawski, Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej, pełnomocnik Dyrektora d.s. administracyjnych. Obecnie Vice Prezes Polskiego Instytutu Antropologii.

dr Mariusz Filip, adiunkt w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w
Poznaniu. Jego zainteresowania obejmują problematykę tożsamości, studiów europejskich, ruchów neopogańskich
oraz antropologii historii. Prowadził badania terenowe wśród nacjonalistów z Zakonu Zadrugi „Północny Wilk” na
Pomorzu Zachodnim oraz wśród (eks-)Słowińców zamieszkujących Hamburg i okolice.

dr Agata Dziuban, socjolożka, religioznawczyni, tłumaczka. Doktor nauk humanistycznych w zakresie socjologii.
Pracownik Zakładu Antropologii Społecznej w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. W
obszarze jej zainteresowań znajdują się współczesne przemiany jednostkowej tożsamości, praktyki kulturowe oraz (transgresyjne) praktyki cielesne. Zrealizowała projekt doktorski poświęcony tatuowaniu ciała jako strategii
tożsamościowej, podejmowanej w kontekście zachodzących w Polsce procesów indywidualizacyjnych.

Prof. Katarzyna Kaniowska, Uniwersytet Łódzki


Fundacja Polski Instytut Antropologii otrzymała z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego dofinansowanie na projekt Kolokwia Antropologiczne - edycja IX i X finansowane w ramach umowy 919/P-DUN/2016 ze środków Ministra przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę.

 

Zadanie zakłada kontynuację cyklu spotkań „Kolokwia Antropologiczne” organizowanych przez Polski Instytut Antropologii od 2008 r. Po cyklicznych spotkaniach z zagranicznymi badaczami, zajmującymi się zagadnieniami szczególnie istotnymi z punktu widzenia diagnozy kultury współczesnej, posiadającymi światowy autorytet w zakresie nauk humanistycznych i społecznych, PIA zdecydowało, że na kolejną edycję zaprosi polskich naukowców.

Przedstawią oni wykłady z zakresu antropologii społecznej i kulturowej oraz szeroko pojmowanych nauk humanistycznych, w oparciu o kryteria, które obejmują zarówno ich dorobek naukowy, pozycję międzynarodową, jak i potencjalne korzyści, jakie odnieść może polskie środowisko naukowe i kulturalne. Równoważnym celem jest aktywizacja i integracja w tym działaniu polskich ośrodków akademickich oraz zbudowanie sieci współpracy między polskim środowiskiem antropologów, socjologów, kulturoznawców. Zgodnie bowiem z założeniem projektu, każdy wykładowca odwiedza uczestniczące w projekcie ośrodki akademickie.

W 2016 roku wykłady prowadzili: prof. Anna Wieczorkiewicz, prof. Anna Malewska-Szałygin, dr Tomasz Rakowski, dr Magdalena Dunaj.

W 2017 roku wykłady poprowadzą:

dr Stanisława Trebunia-Staszel

dr Małgorzata Maj

prof. Danuta Penkala-Gawęcka

dr Marta Songin-Mokrzan

prof. Marcin Lubaś

 

Ośrodki goszczące wykładowców w 2017 roku to:

Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Łódzkiego

Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Jagiellońskiego

Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu

Katedra Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu im. Mikołaja Kopernika w Toruniu

Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach

Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego

Marta Songin-Mokrzan

Co się kryje w „czarnej skrzynce”? Społeczne aspekty procesu produkcyjnego.

Przedmioty, które są wytwarzane przy użyciu skomplikowanych technologii opartych na wiedzy z obszaru nauk ścisłych, prawach fizycznych, chemicznych czy matematycznych, wydają się być obiektami powstającymi w wyniku stabilnych i powtarzalnych cykli produkcyjnych, przewidywalnych czynności maszyn i ludzi oraz decyzji podejmowanych na podstawie skrupulatnej analizy obiektywnych danych. Kontakt z gotowym przedmiotem nie pozwala dostrzec licznych kontrowersji związanych z jego produkcją; faktu, iż poza odpowiednim doborem substancji chemicznych, parametrów procesowych i ustawieniem maszyn, jego kluczowym spoiwem są relacje społeczne.

Wystąpienie jest opowieścią o etnografii pewnego procesu produkcyjnego, w wyniku którego tworzony jest laminat. Podążając tropem rozważań Bruno Latoura będę rozpatrywała ów przedmiot w kategoriach „czarnej skrzynki”; rzeczy, której proces społecznego konstruowania został tymczasowo domknięty i zakończony, zaś komponenty społeczne konstytuujące jej naturę niejako usunięte z pola widzenia i zapomniane.

Marta Songin-Mokrzan – antropolog społeczny, adiunkt w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UŁ. Interesuje się teorią i metodologią antropologiczną, antropologią neoliberalizmu, antropologią technologii.

Stanisława Trebunia-Staszel i Małgorzata Maj

Rasa – kultura – naród. Górale Podhalańscy w świetle badań antropologicznych Institut für Deutsche Ostarbeit.

W 1940 roku w Krakowie decyzją niemieckich władz okupacyjnych powołano do życia Institut für Deutsche Ostarbeit (IDO) - nazistowską placówkę badawczą działającą w czasie wojny na terenie Generalnego Gubernatorstwa (GG). W ramach IDO funkcjonowało jedenaście sekcji, w tym Sektion Rassen- und Volkstumsforschung (RSV), której pracownicy w wybranych miejscowościach GG prowadzili intensywne badania etnograficzne i antropologiczne, gromadząc dane na potrzeby nazistowskich planów stworzenia „nowego ładu” etnicznego w Europie Wschodniej. Grupą od której rozpoczęto systematyczne badania byli górale podhalańscy. To właśnie na Podhalu w miejscowości Szaflary badacze SRV zrealizowali w pełni założony plan całościowego „opisu” populacji. Dla Szaflar zachowała się bogata dokumentacja z pomiarów antropometrycznych, badań medycznych, etnograficznych i socjologicznych, w tym obszerny zbiór fotografii.

W swym wystąpieniu chciałabym przedstawić i scharakteryzować podhalańską część zbioru SRV głównie w kontekście nazistowskich planów etnicznych wobec mieszkańców Podhala. W prezentowanych rozważaniach skoncentruję się wokół następujących kwestii: Jak definiowano cele polityczne i naukowe badań prowadzonych wśród górali podhalańskich? Co było przedmiotem szczególnego zainteresowania etnologów SRV? Jaki obraz góralszczyzny wyłania się z materiałów zgromadzonych przez niemieckich badaczy i na ile koresponduje on z lansowaną przez hitlerowskie władze okupacyjne koncepcją „narodu góralskiego”. Obraz góralszczyzny w badaniach SRV to tylko jedno z wielu zagadnień, jakie uwzględnione zostały w realizowanych w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ projektach badawczych dotyczących działalności IDO. Wstępne wyniki wspomnianych prac omówione zostały w publikacji pt. Antropologia i etnologia w czasie wojny. Działalność Sektion Rassen- und Volkstumsforschung Institut für Deutsche Ostarbeit, Krakau 1940-1944, która ukazała się w 2015 roku pod redakcją Małgorzaty Maj.

Warto podkreślić, że śledząc zaangażowanie etnologów i antropologów w działalność SRV, dotykamy wciąż aktualnych spraw, które nurtują naszą dyscyplinę, by wymienić chociażby kwestię politycznego uwikłania badań czy też problem instrumentalizacji badanych przez etnologów grup i społeczności.

STANISŁAWA TREBUNIA-STASZEL – etnolog, adiunkt Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ; zajmuje się etnografią Polski i kulturą ludową Karpat; interesują ją zwłaszcza współczesne procesy odnawiania i tworzenia wspólnot lokalnych i regionalnych; od kilku lat przedmiotem jej zainteresowań jest antropologia i etnologia w III Rzeszy; obecnie realizuje projekt badawczy nt: Górale podhalańscy w nazistowskich koncepcjach narodowościowych i etnopolityce w świetle dokumentów Institut fϋr Deutsche Ostarbeit; wydała trzy książki: Śladami podhalańskiej mody (2007, 2010), Strój górali podhalańskich (2011) i Z Nowego Targu do Kieżmarku. Stroje ludowe polsko-słowackiego pogranicza (współautor Jan Olejnik, 2012).

DR MAŁGORZATA MAJ – wykładowca w Instytucie Etnologii i Antropologii UJ. Jej zainteresowania badawcze dotyczą przede wszystkim etnologii Polski i Bałkanów, a koncentrują się zarówno wokół  tradycyjnej kultury ludowej, jak i współczesnych fenomenów kulturowych. W latach 2002-2004 kierowała projektem badawczym Tradycje kultury karpackiej we współczesnych modelach tożsamości lokalnej. Przykład polski i Rumunii – badania porównawcze, (Grant 2-HO1H-028-22). Od kilku lat realizuje projekt badawczy dotyczący nazistowskich badań rasowych i ludoznawczych w czasie II wojny w Polsce. W latach 2008-2011 była kierownikiem grantu pt. Opracowanie materiałów etnograficznych dotyczących Podhala ze zbiorów Institut für Deutsche Ostarbeit, okres realizacji (Grant MNiSW N-N109214835).

Jest autorką wielu artykułów i opracowań dotyczących wspomnianych powyżej zagadnień oraz dwóch publikacji książkowych: Rola daru w obrzędzie weselnym. Ossolineum, Wrocław 1986; Kapliczki, krzyże i figury przydrożne. Znaki sacrum ludzką ręką wzniesione. Bukowina Tatrzańska 2006 [współautor: Monika Golonka-Czajkowska].

Jest redaktorem pracy zbiorowej podsumowującej badania krakowskich etnologów na temat działalności Institut für Deutsche Ostarbeit pt. Antropologia i etnologia w czasie wojny. Działalność Sektion Rassen- und Volkstumsforschung Institut für Deutsche Ostarbeit w świetle nowych materiałów źródłowych, Kraków 2015.

prof. Danuta Penkala-Gawęcka

Antropologia medyczna w działaniu. Na przykładzie projektu „Cultural contexts

of health” realizowanego przez Światową Organizację Zdrowia

Zapotrzebowania ze strony biomedycyny i programów zdrowia publicznego na ekspertyzy kulturowe znacząco wpłynęły na wyłonienie się antropologii medycznej jako subdyscypliny antropologicznej. Mogłoby się wydawać, że w rezultacie wieloletnich doświadczeń akcji zdrowotnych podejmowanych przez Światową Organizację Zdrowia i inne instytucje w tzw. krajach rozwijających się, doceniono znaczenie dogłębnej antropologicznej analizy kulturowych uwarunkowań opieki zdrowotnej. Niemniej, jak pokazuje nowy projekt Europejskiego Biura Regionalnego WHO, decydenci i pracownicy sektora zdrowia publicznego nadal nie są w wystarczającym stopniu świadomi tego, jak ważna jest znajomość „kulturowych kontekstów zdrowia” dla skutecznego wprowadzania różnych inicjatyw zdrowotnych i eliminacji chorób.

Przedstawię założenia, cele i sposoby realizacji projektu WHO „Cultural contexts of health”, w którym uczestniczę jako członek międzynarodowej, interdyscyplinarnej grupy ekspertów. Ukażę perspektywy i ograniczenia tego rodzaju strategii i działań. Czy wnoszą one coś nowego w porównaniu do tych, które podejmowano w ubiegłych dekadach? Czy antropolodzy medyczni mogą z pożytkiem pełnić rolę ekspertów i mediatorów w dziedzinie opieki zdrowotnej, w różnych kontekstach społeczno-kulturowych? Rozważania na ten temat mogą także dać asumpt do szerszej dyskusji nad problemami antropologii stosowanej.


Linki


Opis i założenia projektu

Kolokwia Antropologiczne PIA to:

  • szansa posłuchania naukowców światowej sławy
  • platforma wymiany doświadczeń badawczych
  • możliwość podjęcia dyskusji teoretycznej
  • wydarzenia integrujące środowisko antropologiczne w Polsce

 

Kolokwia Antropologiczne to zorganizowany przez Polski Instytut Antropologii cykl wykładów skierowanych zarówno do studentów i doktorantów, jak i pracowników polskich placówek naukowych. Zapraszani są przedstawiciele nauk społecznych, głównie antropolodzy społeczni i kulturowi, podejmujący w badaniach zagadnienia szczególnie istotne z punktu widzenia współczesności.

Polskie ośrodki akademickie bardzo rzadko mają okazję gościć badaczy mających najwyższą renomę w świecie nauki - dzieje się tak głównie ze względów finansowych, z wielką szkodą dla nauki polskiej. Ograniczone kontakty z placówkami zagranicznymi sprawiają, że polska nauka stale zmaga się z problemem małego dostępu do opiniotwórczych środowisk, czy też szczególnie dynamicznych placówek zachodnich.

Podstawowym celem projektu jest ustanowienie platformy wymiany doświadczeń badawczych i wniosków teoretycznych między stroną polską, a przedstawicielami nauk społecznych z innych krajów.

Równoważnym celem jest aktywizacja i integracja w tym działaniu polskich ośrodków akademickich. Zgodnie bowiem z założeniem projektu, podczas swojej wizyty w Polsce wykładowca odwiedza w przeciągu kilku dni trzy uczestniczące w projekcie instytuty, co umożliwia wymianę intelektualną między tymi jednostkami.

Wykłady kierowane są przede wszystkim do środowiska akademickiego, a także do działaczy kultury i organizacji pozarządowych.

Informacje o poszczególnych wykładach przekazywane są za pomocą ulotek i plakatów oraz drogą internetową.

info


Historia

Wykłady w 2016 r.

dr Tomasz Rakowski

Etnografia twórcza i otwierająca, eksperyment artystyczny, współdziałanie.

Nowe pola poznania w antropologii i humanistyce.

W wystąpieniu zarysuję obszar możliwych dróg poznania humanistycznego jako poznania związanego przede wszystkim z przed- i poza-tekstowym sposobem wytwarzania interpretacji. Pokażę jak etnografia po zwrocie tekstowym, kojarzonym głównie z orientacją semiotyczną, opisową i interpretacyjną, wraca do poznania bardziej źródłowego, bezpośredniego i przedtekstowego; jest to jednak też powrót do bardzo wymagających i niepewnych procedur poznania. Są one dopiero rozpoznawane , wydobywane i testowane, a ich powstanie ma miejsce na tle zwrotu ontologicznego, który dokonał się we współczesnej antropologii i jednocześnie zwrotu praktycznego i działaniowego obecnego szeroko naukach społecznych.

Powstająca w kierowanym przeze mnie zespole badawczym formuła etnografii twórczej i otwierającej, łącząca się m.in. z etnografią performatywną i antropologią sztuki może jednak zaproponować jeszcze inne, nowe języki i sposoby uchwytu dla tego co kulturowe. Będę się poruszał jednak tutaj po linii sposobów uchwytywania niuansów kulturowych, wzbogacania języków opisu, przełamywania poststrukturalistycznych pułapekk, a jednocześnie też - pułapek zwrotu praktycznego, które pojawiły się po latach dominacji interpretacji postsemiotycznych i poststrukturalnych. W ten sposób będę chciał zarysować możliwa drogę antropologii – jej swoisty „cykl rozwojowy” idący wzdłuż tzw. zwrotu ontologicznego i zwrotu działaniowego we współczesnej antropologii, przy czym szczególnie istotna będzie tu pozycja eksperymentu artystycznego jako sposobu wytwarzania nowej sceny poznania i sięgania w stronę nieprzewidywalnych sytuacji badawczych.

 

prof. A. Wieczorkiewicz

Wiedza i wyobraźnia. Przemiany praktyk turystycznych a nowe wyzwania metodologiczne w antropologii turystyki.

Czym jest podróżnicza wiedza - jaki ma charakter, jak powstaje, jest użytkowana? W jaki sposób współczesne przemiany w społecznym funkcjonowaniu wiedzy odbijają się na zjawiskach turystycznych (na tym, co ludzie nazywają podróżowaniem)?

Poprzez podróżniczą wiedzę rozumiem tu zarówno zestaw wzajemnie powiązanych informacji, dotyczących odwiedzanych miejsc, jak i umiejętność korzystania z tych informacji, przekładania tych informacji na praktyki podróżowania (czyli podróżnicze kompetencje). Nasycona jest wartościami, które w praktykach turystycznych mogą się aktualizować, ale i przekształcać.

Jak tego rodzaju wiedza rysuje się w horyzoncie wyobraźni podróżniczej? Pojęcie “wyobraźnia podróżnicza” odnosi się do skłonności do społecznie wytwarzanego trybu wizualizowania obszarów leżących poza przestrzeniami rutynowej codzienności, kojarzonymi z określonymi zespołami sensów i odnoszenia owych całości do własnej biografii – tej aktualnie przeżywanej, minionej lub tej, którą się projektuje.

Zjawiska współczesnej turystyki to z jednej strony sfera współoddziaływania dynamicznych, procesów społecznych, ekonomicznych, politycznych (które kształtują podróżniczą wiedzę), z drugiej - domena zadziwiająco trwałych toposów (formującą topografię wyobraźni podróżniczej).

Będę mówić zarówno o przemianach w sposobach kształtowania i funkcjonowania wiedzy i wyobraźni podróżniczej, jak i o pojawiających się w związku z tym wyzwaniach metodologicznych.

 

dr Magdalena Dunaj

Antropologia głuchoty: ŚWIAT-GŁUCHY jako kategoria analityczna.

Zjawisko głuchoty ma co najmniej dwa wymiary: indywidualny i kolektywny. Głuchotę można rozumieć zarówno jako sytuację, w jakiej znajduje się pojedyncza osoba, jak i jako sytuację, która powstaje w związku z relacjami nawiązywanymi w obrębie grupy osób. Poszukiwanie właściwego języka opisu więzi łączących osoby głuche nieuchronnie prowadzi do języka migowego.

Migowy znak ŚWIAT-GŁUCHY posiada swoje własne pole znaczeniowe, którego nie sposób oddać ani poprzez pojęcie „wspólnoty”, ani poprzez pojęcia „społeczności” czy „kultury”.

W jaki sposób zatem zaczerpnięte z języka migowego pojęcie ŚWIAT – GŁUCHY może mieć potencjał analityczny i eksplikacyjny w badaniach nad kolektywnym wymiarem głuchoty? Jak opisywać inność, żeby możliwe stało się przekraczanie dyskursów tożsamościowych? Jak konceptualizować różnicę cielesną związaną z faktem niesłyszenia i jednocześnie faktem komunikowania się w języku migowym?

Biogram

Magdalena Dunaj – doktor nauk humanistycznych w dziedzinie etnologii (na podstawie rozprawy pt. „GŁUCHY-ŚWIAT. Głuchota w perspektywie antropologii zaangażowanej” pod kierunkiem prof. dr hab. Katarzyny Kaniowskiej), absolwentka filologii polskiej na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, ukończyła Podyplomowe Studium Poradnictwa Zawodowego na Wydziale Nauk o Wychowaniu Uniwersytetu Łódzkiego, absolwentka Szkoły Treningu Antydyskryminacyjnego w Wilii Decjusza w Krakowie, od 2008 roku związana z Polskim Związkiem Głuchych jako doradczyni zawodowa, trenerka pracy i koordynatorka projektów społecznych, zna polski język migowy, jej zainteresowania naukowe związane są ze światem ludzi głuchych posługujących się językiem migowym, antropologią lingwistyczną, antropologią zaangażowaną, cielesnością w ujęciu antropologicznym.

 

dr hab. Anna Malewska-Szyłgin

Cyfrowy aktywizm, cyfrowa polityka

Cyfrowy aktywizm to nowe zjawisko, ściśle związane z możliwościami technologicznymi Web 2.0, które zasadniczo zmienia dotychczasowe formy zaangażowania politycznego. Cyfrowe technologie umożliwiają nowe formy oporu i kontrolowania władzy, warunkują nowe sposoby protestu i zmuszają instytucje władzy do większej otwartości i przejrzystości. Na ile nowe formy ruchów społecznych wykorzystujące nowe możliwości technologiczne zmieniają ugruntowane instytucje władzy? Czy cyfrowy aktywizm doprowadzi do zmian neoliberalnej demokracji? Oto nowe pytania antropologii politycznej XXI wieku.

Biogram

Dr hab. Anna Malewska-Szyłgin – profesor nadzwyczajny w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego.
Obszary zainteresowań: antropologia polityczna, antropologia odbioru mediów, etnopolitologia, wiedza potoczna. Obszar działań: Polska (Roztocze, Mazury i Podhale).
- w latach 2012-2014 projekt realizowany na Podhalu (w ramach grantu NCN OPUS) zatytułowany „Etnografia odbioru przekazu medialnego a wiedza potoczna”. Badania, prowadzone metodą etnograficzną, zogniskowane wokół sposobów społecznego użytkowania przekazu medialnego, między innymi do konstruowania lokalnych tożsamości politycznych;
- w latach 1999-2005 projekt dotyczący etnopolitologii, czyli lokalnej wiedzy o polityce i demokracji, zakończony monografią pt. Wyobrażenia  o władzy i państwie we wsiach nowotarskich (2008);
- w latach 1993-1996 badania etnograficzne prowadzone na Mazurach zogniskowane wokół pierwszych po transformacji wyborów samorządowych, Komitetów Obywatelskich i wypracowywania nowych wzorów gminnej samorządności, podsumowanie w książce pt. Wiedza potoczna o sprawach publicznych (2003);
- projekt badawczy, realizowany na Roztoczu pod koniec lat osiemdziesiątych, dotyczący wiedzy lokalnej o przyszłości wsi i okolicy.
Wyniki kolejnych prac badawczych relacjonowane były na bieżąco w referatach konferencyjnych, artykułach ukazujących się w „Etnografii Polskiej” i innych naukowych czasopismach polsko i anglojęzycznych oraz w publikacjach zbiorowych.
Działalności badawczej i naukowej towarzyszy trzydziestoletnia praca dydaktyczna.

 

2 i 3 grudnia 2013 r w Krakowie i w Warszawie oraz w Poznaniu

Prof. Tim Ingold

Kraków: Instytut Socjologii, Uniwersytet Jagielloński, ul. Gołębia 9, 2.12.13, g. 17:00

Warszawa: Uniwersytet Warszawski, Sala Balowa, Pałac Tyszkiewiczów-Potockich, ul. Krakowskie Przedmieście 26/28, 3.12.13 g. 17.00

Poznań: Sala Senatu, Collegium Minus, ul. Wieniawskiego 1, g. 17:00

Krakow, 2.12.2012

To Human is a Verb

We tend to think of the human beings as subjects, possessed of agency and intentionality, of which their manifest actions are the effects. Drawing on the thinking of the medieval mystic Ramon Llull, on what the Kelabit people of Borneo have to say about human life, and on the thinking of the twentieth century Spanish philosopher José Ortega y Gasset, I argue to the contrary that the grammatical form of the human is the verb. ‘To human’ is not just to live life but to lead it. And to lead life, I contend, is to undergo an education. Following the American theologian Henry Nelson Wieman, I distinguish undergoing from doing, as the modality a life that – in the power of the imagination – is continually running ahead of itself. I go on to characterise education as a ‘leading out’ into the world that, driven by attention rather than intention, exposes the practitioner to existential risk. Yet in the practice of particular skills, humans are the masters of what they do. A life that is led, or that undergoes an education, is held in tension between the vulnerability of undergoing and the mastery of doing: where the first leads, the second follows. We are both ahead of and behind ourselves, both not-yet and already. In the iterative process of becoming who we were, and of having been whom we become, there is no point at which we can uncover some basic nature that was there before it all began. For in truth, we are what we undergo. 

 Plakat Ingold Warszawa

Warsaw, 3.12.2012, g. 17.00

Anthropology Beyond Humanity

This article begins with a dispute between myself and anthropologist Robert Paine about Saami reindeer herding. Do reindeer transact with humans, as humans are alleged to do with one another? Or is a transactional approach no more appropriate for humans than it is for reindeer? Just at the point when transactionalism was on the wane in anthropology, it was on the rise in psychology and the study of animal behaviour. Studies of non-human primates, in particular, likened them to Machiavellian strategists. Picking up on this idea, philosophers Michel Serres and Bruno Latour have argued that human relations are stabilised, by comparison with the animals’, through the enrolment of ever more ‘non-humans’. By ‘non-humans’, however, they mean material-semiotic mediators rather than Machiavellian transactors. In the latter capacity, as smart performers, non-humans are supposed to interact only with other individuals of their species, not with humans. The idea that social relations should be confined to intraspecific relations, however, is shown to be a reflex of the assumption that humans are fundamentally different, in their mode of being, from all other living kinds. Rejecting this assumption, I argue for an anthropology beyond the human that would turn its back both on the species concept and on the project of ethnography, and join with non-humans understood neither as material mediators nor as smart performers, but as sentient beings engaged in the tasks of carrying on their own lives.

 

Poznan

Lines and the Weather

 

According to the philosopher Maurice Merleau-Ponty, one can only be sentient in a sentient world. We see with eyes that already know moonlight and sunlight, hear with ears already accustomed to the sonorities of wind and weather, feel with hands that are already familiar with the roughness and smoothness of wood, stone, clay and other materials. Neither sun and moon, nor wind and weather, nor wood, stone and clay, are themselves sentient. But immersed in sentience – by invading the awareness of sentient bodies – they can double over and see, hear and touch themselves. This is possible, Merleau-Ponty contended, because they are of the same ‘flesh’ as the bodies that we are. Both we and they are irrevocably stitched into the fabric of the world. Yet the way we launch ourselves into the world, in perception and action, is not the precise reverse of the way we gather the world into ourselves. We could liken the difference to that between exhalation and inhalation. In breathing out, we issue forth along lines of growth and movement. These lines, taken together, weave a dense tangle comparable to the tangle of root systems underground or of vegetation above it. I call this tangle the meshwork. In breathing in, by contrast, the world surrounds us and invades us as an atmosphere of light, sound and feeling. Is the flesh of the world, then, meshwork or atmosphere? Are we stitched into the meshwork or bathed in the atmosphere? I argue that we are alternately both, and that each is prerequisite for the other, just as breathing in is prerequisite for breathing out. Indeed their rhythmic alternation is fundamental for animate life. Herein, I contend, lies the relation between the meshwork and the atmosphere, or, more simply, between lines and the weather.

 


dr Peter Martyn 

Instytut Sztuki, Polska Akademia Nauk

18 kwietnia, 2013 r. godz. 18:00, sala 207, Gmach dawnej Biblioteki Uniwersyteckiej, UW, ul. Krakowskie Przedmieście 26/28, Warszawa

 

Europe’s Administrative Capital and the World’s Greatest Port: Viewing the ‘success’ of modern-day Brussels and Rotterdam in the context of the urban history of the Low Countries’

This lecture is intended to examine some of the more essential aspects of the contemporary ascendancy of Brussels and Rotterdam by placing the kind of images currently associated with the names of these two comparatively unpopulous and yet exceptionally important metropolitan centres in the time-and-space backgrounds of regional urban history. Especial consideration is to be made of how forces at work in the urban environment, both in the present and over time, find their reflection in contemporary architectural forms and whatever has been preserved of buildings predating the age in which we now live. 

Peter MARTYN is an urban and architectural historian based since the mid-1990s at the Art Institute of the Polish Academy of Sciences (IS PAN) in Warsaw. He studied Polish language, literature and history at London University (SSESS) before writing a PhD thesis on the tenement house as main building type in the large-scale urban development of Warsaw prior to World War One. He has published articles in both Polish and English on a wide range of subjects relating to his main specialisations, with specific focus on transformations brought about to towns and cities in Western and Eastern (Central) Europe during the course of the 19th and 20th centuries, as well as ongoing transmutation in the new millennium. 

 prof. Christopher Pinney 

University College London

6 maja, 2013 r, godz. 18:15, Sala 20, Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej, Uniwersytet Jagielloński, ul. Gołębia 9, Kraków

‘Gandhi, Camera, Action!  Anti-corruption politics and visual culture in 21st century India’

In summer 2011 the neo-Gandhian Anna Hazare emerged as the iconic figurehead of  a new anti-corruption politics. The Indian media drew parallels with the Arab Spring and suggested that he was a second Gandhi, “come again”. This talk explores the question of repetition and citation in popular Indian visual culture, across mass-produced images and film, engaging the manner in which aesthetics (and the politics which it animates) is both constrained  and liberated by the need to always be “half-seen in advance”.  The creativity of this citationality, it is suggested, demands a theorization of bricolage as a logic which is performatively “hot” and expansive.

7 maja 2013 r., godz. 17:00, Sala Senatu, Pałac Kazimierzowski, UW, ul. Krakowskie Przedmieście 26/28, Warszawa

‘Gandhi, Camera, Action!  Anti-corruption politics and visual culture in 21st century India’

In summer 2011 the neo-Gandhian Anna Hazare emerged as the iconic figurehead of  a new anti-corruption politics. The Indian media drew parallels with the Arab Spring and suggested that he was a second Gandhi, “come again”. This talk explores the question of repetition and citation in popular Indian visual culture, across mass-produced images and film, engaging the manner in which aesthetics (and the politics which it animates) is both constrained  and liberated by the need to always be “half-seen in advance”.  The creativity of this citationality, it is suggested, demands a theorization of bricolage as a logic which is performatively “hot” and expansive.

Christopher PINNEY is Professor of Anthropology and Visual Culture at University College London. He received his Doctorate in Social Anthropology from London School of Economics (1987). He has been conducting continuing research in India, intermittently, since 1982. From 2007 to 2009 he was Visiting Crowe Professor in the Department of Art History at Northwestern University. His research interests cover the art and visual culture of South Asia, with a particular focus on the history of photography and chromolithography in India. He has also worked on industrial labor and Dalit goddess possession. 

Historia:

 David Shankland (The Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland)

 ‘On the roots of international co-operation in Anthropology’

This lecture concerns the roots of international co-operation in anthropology. It is based on the presentation of an unpublished  -  indeed unknown -  archive from the RAI. This detailed series of letters and papers are devoted efforts to found a unified standing world congress of anthropology before the Second World War, one that would be based on agreed inductive principles. This effort was led by Myers, and his attempt was greatly complicated by the difficulty of persuading the French and the German academics, still estranged from the first war, to meet upon an equal footing. Myers’ prescience at seeking to persuade anthropologists in Europe to unify across national and disciplinary boundaries, even if unavailing and cumbersome in its conception, was indeed confirmed by the subsequent tragic fate of anthropology in Germany and Austria. His efforts, even if totally unknown today, deserve revisiting, because they are a small but significant chapter in our discipline, showing how anthropologists were caught in a Europe torn between nationalisms, a failed peace and rising fascism. It is also historically important from the point of view of later institutional building in anthropology, because this initiative proved to be the precursor to the IUAES, which is about to hold a major world conference in Manchester. 

David SHANKLAND is Director of the Royal Anthropological Institute, and Reader of Anthropology at the University of Bristol. He studied anthropology at the Universities of Edinburgh and Cambridge, and conducted fieldwork in Turkey. Former Acting Director of the British Institute of Archaeology at Ankara, he has written and lectured extensively on the overlaps between archaeology and anthropology, the history of social anthropology, and on politics, religion and state in modern Turkey, where he specialises in particular on the Alevi community.

prof. Adam Kuper

British Academy

18 marca, 2013 r., godz. 17:00, Sala Senatu, Pałac Kazimierzowski, UW, ul Krakowskie Przedmieście 26/28, Warszawa

Anthropologists and the Bible’

The anthropology of religion was shaped by – and sought to influence – new understandings of the scriptures. Maintaining an uneasy, often unacknowledged, usually one-sided dialogue with biblical scholarship, the Victorian anthropologists introduced new comparative perspectives. Succeeding schools of anthropology applied their own particular analytical methods. Over a period of 150 years, despite changes in intellectual fashions, the anthropology of the bible has been a testing ground for the anthropology of religion.  

20 marca, 2013 r., godz. 18:00, Sala 79, Instytut Socjologii, Uniwersytet Jagielloński, ul. Grodzka 52, Kraków

‘Darwin and Cousin Marriage in Victorian England’

Charles Darwin married his first cousin. Cousin marriage – and the marriage of brothers and sisters-in-law – was common in bourgeois families in Victorian England, and a favourite theme of novelists. However, Darwin worried about consequences for public health, and he persuaded his son George to conduct the first scientific survey of close-kin marriage anywhere in the world. Why were these marriages within the family circle so common? And why did this pattern of marriage preferences come to an end?

Professor Adam KUPER is a Fellow of the British Academy. He has taught at universities in Uganda, Britain, most notably at the Brunel University London, Sweden, Holland, and the United States, and was the founding chairman of the European Association of Social Anthropologists. For the past three years Professor Kuper has been a Visiting Professor at the Boston University in the States. He is the author of a number of books on the history of anthropology, African ethnography and kinship theory, including The Invention of Primitive Society (1988), The Chosen Primate (1994), The Chosen Primate: Human Nature and Cultural Diversity (1996) and Culture: The Anthropologists' Account (2000), and the recent seminal publication Incest & Influence. The Private Life of Bourgeois England (2009) Cambridge University Press. 

W rolu 2010 skończyliśmy pierwszy dwuletni cykl Kolokwiów Antropologicznych. Zebraliśmy wiele pochwał od uczestników spotkań, jednak najważniejszym wynikiem wykładów jest nawiązanie współpracy z ważnymi europejskimi antropologami. Rezultaty widać już w tworzonych pracach naukowych, zwiększonym udziale w konferencjach międzynarodowych, a także w większej współpracy między ośrodkami antropologicznymi w Polsce.

listopad 2007 - dr Gustaaf Houtman, Royal Anthropological Institute

“Transforming the mind, transforming the nation: Mediation and politics in Burma” (wykład inauguracyjny - Uniwersytet Warszawski)

październik 2008 - Prof. Kirsten Hastrup, Copenhagen University

"Emotional Topographies: The Sense of Place in the Far North" (Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie)

grudzień 2008 - Prof. Judith Okely, Oxford University

"Gendered Texts in Context: Anthropological Examples Through Changing Decades" (Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Wroclawski, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie)

czerwiec 2009 - Prof. Nigel Rapport, University of St Andrews,

"Everyone: Towards a Cosmopolitan Anthropology" (Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Łódzki)

grudzień 2009 - Prof. Anthony Cohen, Queen Margaret University

”A Personal History of the Anthropology of Identity” (Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu)


Galeria zdjęć

Kolokwia Antropologiczne Kolokwia Antropologiczne Kolokwia Antropologiczne Kolokwia Antropologiczne Kolokwia Antropologiczne

Organizatorzy

Koordynator projektu: Ewa Chomicka

Zespół: dr Arkadiusz Bentkowski, Agata Hummel, Helena Patzer, Weronika Plińska.


Informacje na temat projektu


Partnerzy

Uniwersytet Warszawski

Uniwersytet Jagielloński w Krakowie

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Projekt realizowany dzięki dofinansowaniu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.


Ul. Żurawia 4,  00-503 Warszawa
Tel. +48 22 5531616, fax +48 22 5531611
e-mail: info@pia.org.pl